TẬP HUẤN

BIÊN SOẠN ĐỀ KIỂM TRA,XÂY DỰNG THƯ VIỆN CÂU HỎI VÀ BÀI TẬP


MÔN TOÁN CẤP THCS-2011
A.NỘI DUNG TẬP HUẤN

I. Định hướng chỉ đạo kiểm tra đánh giá (KTĐG)kết quả học tập(KQHT) của học sinh

II.Kỹ thuật biên soạn đề kiểm tra.Thực hành biên soạn đề kiểm tra

III.Hướng dẫn xậy dựng thư viện câu hỏi và bài tập
B.TIẾN HÀNH
I. Định hướng chỉ đạo kiểm tra đánh giá (KTĐG)kết quả học tập(KQHT) của học sinh
1.Khái niệm đánh giá :
Đánh giá KQHT của học sinh là quá trình thu thập và xử lý thông tin về trình độ ,khả năng đạt được mục tiêu học tập của học sinh cùng với tác động và nguyên nhân của tình hình đó,nhằm tạo cơ sở cho những quyết định sư phạm của giáo viên và nhà trường để học sinh ngày càng tiến bộ hơn
Như vậy đánh giá thực hiện đồng thời 2 chức năng : vừa là nguồn thông tin phản hồi về quá trình học tập vừa góp phần điều chỉnh hoạt động này
2.Năm yêu cầu cơ bản của việc đánh giá :
a) Đảm bảo tính khách quan, chính xác
Phản ánh chính xác kết quả thực sự tồn tại,không phụ thuộc vào ý muốn chủ quan của người đánh giá
b) Đảm bảo tính toàn diện:
Phải có đầy đủ các mặt cần đánh giá theo yêu cầu và mục đích
c) Đảm bảo tính hệ thống
Phải đánh giá thường xuyên, đều đặn theo một kế hoạch nhất định

d) Đảm bảo tính công khai và tính phát triển
Đánh giá được tiến hành công khai ,kết quả được công bố kịp thời và xử lý,phát huy các mặt tốt,hạn chhế các mặt xấu
e) Đảm bảo tính công bằng
Bảo đảm những học sinh cùng một mức độ học tập sẽ nhận được kết quả đánh giá như nhau
3.Mục đích đánh giá kết quả học tập
a)Làm sáng tỏ mức độ đạt được và chưa đạt được:
về các mục tiêu dạy học
tình trạng kiến thức, kĩ năng, kỉ xão, thái độ của HS so với yêu cầu của chương trình
phát hiện những sai sót và nguyên nhân dẫn tới những sai sót đó
giúp học sinh điều chỉnh hoạt động học tập của mình.
b) Công khai hóa các nhận định về năng lực, kết quả học tập của mỗi em HS và cả tập thể lớp,
- tạo cơ hội cho các em có kĩ năng tự đánh giá
- giúp các em nhận ra sự tiến bộ của mình
- khuyến khích động viên và thúc đẩy việc học tập ngày một tốt hơn.
c) Giúp giáo viên:
-có cơ sở thực tế để nhận ra những điểm mạnh, điểm yếu của mình
-tự điều chỉnh, hoàn thiện hoạt động dạy
-phấn đấu nâng cao chất lượng và hiệu quả dạy học.
d)Các cấp quản lí giáo dục hoạch định các chính sách, giải pháp về giáo dục
4. Định hướng chỉ đạo : 6 định hướng
a) Phải có sự hướng dẫn, chỉ đạo chặt chẽ của các cấp QLGD
b) Phải có sự hỗ trợ của đồng nghiệp, nhất là GV cùng bộ môn
c) Cần lấy ý kiến xây dựng của HS để hoàn thiện PPDH và KT-ĐG
d) Đổi mới KT-ĐG phải đồng bộ với các khâu liên quan và nâng cao các điều kiện bảo đảm chất lượng dạy học
e) Phát huy vai trò thúc đẩy của đổi mới KT-ĐG đối với đổi mới PPDH

f) Phải đưa nội dung chỉ đạo đổi mới KT-ĐG vào trọng tâm cuộc vận động "Mỗi thầy cô giáo là một tấm gương đạo đức, tự học và sáng tạo" và phong trào thi đua “Xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực”.
5.Trách nhiệm tổ chức thực hiện:
a)Trách nhiệm của SGD&ĐT
- Cụ thể hóa chủ trương chỉ đạo của Bộ GDĐT về đổi mới PPDH, đổi mới KT-ĐG
- Lập kế hoạch chỉ đạo đổi mới PPDH, đổi mới KT-ĐG dài hạn và năm học
- Tăng cường khai thác CNTT trong công tác chỉ đạo và thông tin về đổi mới PPDH, KT-ĐG
- Chỉ đạo phong trào đổi mới PPHT để phát huy vai trò tích cực, chủ động, sáng tạo trong học tập và rèn luyện đạo đức của HS, gắn với chống bạo lực trong trường học và các hành vi vi phạm quy định của Điều lệ nhà trường.
b)Trách nhiệm của nhà trường : 9 trách nhiệm
-Cụ thể hóa chủ trương của Bộ và Sở GDĐT về chỉ đạo đổi mới PPDH, đổi mới KT-ĐG
-Tổ chức việc lấy ý kiến của GV và HS để đề ra chương trình hành động
-Tổ chức tốt công tác bồi dưỡng GV
-Tổ chức diễn đàn về đổi mới PPDH, đổi mới KT-ĐG để các GV cùng trao đổi
- Kiểm tra các tổ chuyên môn và đánh giá hoạt động sư phạm của GV
-Phối hợp với Ban đại diện cha mẹ HS để quản lý học tập của HS
-Khai thác CNTT trong công tác chỉ đạo đổi mới PPDH, KT-ĐG
-Lập chuyên mục trên Website của trường về PPDH và KT-ĐG
-Thí điểm hình thức dạy học trực tuyến qua mạng của trường
c)Trách nhiệm của tổ chuyên môn : 4 trách nhiệm
- Tổ chức cho GV trong tổ nghiên cứu, thảo luận , trao đổi kinh nghiệm,bàn bạc,giải quyết những vấn đề mới , khó và rút ra kinh nghiệm trong việc đổi mới PPDH và KTĐG
- Đề xuất với Ban giám hiệu về đánh giá phân loại chuyên môn GV một cách khách quan ,công bằng
-Phát hiện và đề nghị nhân điển hình các giáo án tốt , đề kiểm tra tốt để đồng nghiệp tham khảo
-Đề xuất khen thưởng những GV thực hiện đổi mới PPDH và KTĐG có hiệu quả
d) Trách nhiệm của GV : 3 trách nhiệm
-Mỗi GV cần nắm vững nội dung chương trình ,tự giác tham gia các lớp bồi dưỡng,kiên trì vận dụng đổi mới PPDH,KTĐG để nâng cao chất lượng dạy học
-Hướng dẫn HS lựa chọn PPHT hợp lý ,biết tự học và có khả năngư tự đánh giá mình và bạn mình
-Tham gia hội giảng, thi GV giỏi,dự giờ học hỏi kinh nghiệm của các đồng nghiệp
II.Kỹ thuật biên soạn đề kiểm tra .Thực hành biên soạn đề kiểm tra
1. Quy trình biên soạn một đề kiểm tra:gồm 6 bước
-Bước 1:Xác định mục đích của đề kiểm tra : căn cứ chuẩn kiến thức kỹ năng của chương trình và thực tế học tập của học sinh để xây dựng mục đích của đề kiểm tra
-Bước 2:Xác định hình thức của đề kiểm tra: 3 hình thức
+Đề kiểm tra tự luận
+Đề kiểm tra TNKQ
+Đề kết hợp cả 2 hình thức : TL và TNKQ
-Bước 3 : Thiết lập ma trận đề kiểm tra
Một bảng hai chiều : một chiều là nội dung kiến thức ,kỹ năng chính cần đánh giá ,một chiều là các cấp độ nhận thức của học sinh
Trong mỗi ô là chuẩn kiến thức ,kỹ năng cần đánh giá, số lượng câu hỏi,số điểm ,tỉ lệ phần trăm số điểm
*Chú ý : một chương có nhiều ma trận ,một ma trận có nhiều đề khác nhau,tuy nhiên các đề của một ma trận cần phải tương đương
-Bước 4:Biên soạn câu hỏi theo ma trận
Để các câu hỏi biên soạn đạt chất lượng tốt,tùy theo loại hình câu hỏi cần thỏa mãn một số yêu cầu sau:
a. Các yêu cầu đối với câu hỏi trắc nghiệm khách quan nhiều lựa chọn
1) Câu hỏi phải đánh giá những nội dung quan trọng của chương trình;
2) Câu hỏi phải phù hợp với các tiêu chí ra đề kiểm tra về mặt trình bày và số điểm tương ứng;
3) Câu dẫn phải đặt ra câu hỏi trực tiếp hoặc một vấn đề cụ thể;
4) Không nên trích dẫn nguyên văn những câu có sẵn trong sách giáo khoa;
5) Từ ngữ, cấu trúc của câu hỏi phải rõ ràng và dễ hiểu đối với mọi học sinh;
6) Mỗi phương án nhiễu phải hợp lý đối với những học sinh không nắm vững kiến thức;
7) Mỗi phương án sai nên xây dựng dựa trên các lỗi hay nhận thức sai lệch của học sinh;
8) Đáp án đúng của câu hỏi này phải độc lập với đáp án đúng của các câu hỏi khác trong bài kiểm tra;
9) Phần lựa chọn phải thống nhất và phù hợp với nội dung của câu dẫn;
10) Mỗi câu hỏi chỉ có một đáp án đúng, chính xác nhất;
11) Không đưa ra phương án “Tất cả các đáp án trên đều đúng” hoặc “không có phương án nào đúng”.
b. Các yêu cầu đối với câu hỏi tự luận
1) Câu hỏi phải đánh giá nội dung quan trọng của chương trình;
2) Câu hỏi phải phù hợp với các tiêu chí ra đề kiểm tra về mặt trình bày và số điểm tương ứng;
3) Câu hỏi yêu cầu học sinh phải vận dụng kiến thức vào các tình huống mới;
4) Câu hỏi thể hiện rõ nội dung và cấp độ tư duy cần đo;
5) Nội dung câu hỏi đặt ra một yêu cầu và các hướng dẫn cụ thể về cách thực hiện yêu cầu đó;
6) Yêu cầu của câu hỏi phù hợp với trình độ và nhận thức của học sinh;
7) Yêu cầu học sinh phải hiểu nhiều hơn là ghi nhớ những khái niệm, thông tin;
8) Ngôn ngữ sử dụng trong câu hỏi phải truyền tải được hết những yêu cầu của cán bộ ra đề đến học sinh;
9) Câu hỏi nên gợi ý về: Độ dài của bài luận; Thời gian để viết bài luận; Các tiêu chí cần đạt.
10) Nếu câu hỏi yêu cầu học sinh nêu quan điểm và chứng minh cho quan điểm của mình, câu hỏi cần nêu rõ: bài làm của học sinh sẽ được đánh giá dựa trên những lập luận logic mà học sinh đó đưa ra để chứng minh và bảo vệ quan điểm của mình chứ không chỉ đơn thuần là nêu quan điểm đó.
-Bước 5 : Xây dựng hướng dẫn chấm (đáp án)và thang điểm
a)Về xây dựng đáp án : cần khoa học và chính xác,trình bày cụ thể ,ngắn gọn,dễ hiểu và phù hợp với ma trận đề kiểm tra
b)Về thang điểm:thường chọn thang điểm 10,cách tính điểm cho những chủ đề ,những câu thông thường như trước đây
-Bước 6: Xem xét lại biên soạn đề kiểm tra
Xem xét, đối chiếu từng câu hỏi và đáp án,phát hiện những sai xót (nếu có) để chỉnh sửa
2.Những vấn đề cần lưu ý khi biên soạn:
-Đề phải kiểm tra đúng các kiến thức của bài,của chương,của học kỳ
-Có độ tin cậy cao trong việc đánh giá mức độ đạt được của học sinh
-Phản ánh đúng thực sự việc tiếp thu của người học và việc truyền thụ của người dạy
-Kiểm tra được việc tiếp nhận tích cực của học sinh (không phải là kiến thức học vẹt ,học tủ)
3.Ví dụ:Biên soạn đề kiểm tra giữa chương 4-Tiết 59-ĐS9
-Bước 1:Xác định mục đích của đề kiểm tra
+Về kiến thức:Kiểm tra cách nhận biết một pt bậc hai có 2 nghiệm phân biệt, điểm thuộc đồ thị hàm số y=ax2 , cách giải pt bậc 2
+Về kỹ năng:Kiểm tra việc vẽ đồ thị của hàm số y=ax2 có hệ số hữu tỉ ,vận dụng cách giải pt bậc 2 vào bài toán có tham số , vận dụng định lý Viet vào việc tìm 2 số
-Bước 2:Xác định hình thức đề kiểm tra
Đề kiểm tra tự luận

Bước 3: Thiết lập ma trận đề kiểm tra
Ma trận trong word
Bước 4 : Biên soạn câu hỏi theo ma trận
Đề trong word
Bước 5:Xây dựng hướng dẫn chấm và thang điểm
Bước 6: Xem xét lại việc biên soạn đề kiểm tra
4.Ví dụ:Biên soạn đề kiểm tra học kỳ I lớp 9
-Bước 1:Xác định mục đích của đề kiểm tra
+Về kiến thức :Kiểm tra các khái niệm căn bậc 2, điều kiện tồn tại, các phép tính về căn bậc hai,tính chất của hs bậc nhất,các hệ thức lượng trong tam giác vuông,các mối quan hệ giữa đk và dây cung các tính chất về tiếp tuyến
+Về kỷ năng:vận dụng được phép biến đổi căn thức bậc 2 vào bài tập,vẽ đồ thị hs bậc nhất,vận dụng các tính chất đối xứng,các t/c tiếp tuyến vào bài tập

-Bước 2:Xác định hình thức đề kiểm tra
Đề kiểm tra TNKQ và tự luận
-Bước 3: Thiết lập ma trận đề kiểm tra
Ma trận trong word
-Bước 4 : Biên soạn câu hỏi theo ma trận
Đề trong word
-Bước 5:Xây dựng hướng dẫn chấm và thang điểm
-Bước 6: Xem xét lại việc biên soạn đề kiểm tra

III.HƯỚNG DẪN XÂY DỰNG THƯ VIỆN CÂU HỎI VÀ BÀI TẬP
-Thư viện câu hỏi và bài tập là tiền đề để xây dựng Ngân hàng câu hỏi
-Để xây dựng và sử dụng thư viện câu hỏi cần lưu ý :
1.Về dạng câu hỏi :nên biên soạn cả 2 loại câu: TNKQ và tự luận
2.Về số lượng câu hỏi: Só câu hỏi của một chủ đề tương ứng với một chương trong SGK bằng số tiết của chương đó nhân với tối thiểu 5 câu /1tiết
3.Yêu cầu về câu hỏi :phải dựa vào chuẩn KTKN ,nội dung trình bày cụ thể,câu chữ rõ ràng,trong sáng ,dễ hiểu
4. Định dạng văn bản ;viết dưới dạng file,font Times New Roman ,cỡ chữ 14
MẪU BIÊN SOẠN CÂU HỎI
Mã nhận diện câu hỏi:………..
Môn học:……………….
Thông tin chung
*Lớp ……… Học kỳ………
*Chủ đề:……………………….
*Chuẩn cần đánh giá :………………………
5.Các bước tiến hành biên soạn câu hỏi
-Bước 1:Dựa vào chuẩn KTKN lựa chọn các chuẩn cần đánh giá
-Bước 2:Xây dựng ma trận số câu hỏi của từng chủ đề
-Bước 3:Biên soạn các câu hỏi theo ma trận đã xây dựng
-Bước 4:Tổ chức thẩm định và đánh giá câu hỏi
-Bước 5:Điều chỉnh các câu hỏi( nếu cần),hoàn chỉnh hệ thống câu hỏi và đưa vào thư viện câu hỏi
6.Sử dụng câu hỏi trong thư viện câu hỏi
-Đối với GV:Tham khảo để sử dụng ôn tập hoặc ra đề kiểm tra
-Đối với học sinh:Truy xuất,tự làm ,tự đánh giá và rút ra những kinh nghiệm định hướng cho việc học tập của bản thân
-Đối với phụ huynh:Truy xuất ,giao cho các em tự làm,chỉ đạo và định hướng học tập cho các em
KẾT THÚC
Buổi trao đổi kết thúc tại đây.
Chân thành cảm ơn sự chú ý lắng nghe của các thầy cô
Kính chúc các thầy cô mạnh khoẻ ,hạnh phúc, công tác tốt.